Câu hỏi 7: Về việc ghi nhận “Nợ phải thu góp vốn điều lệ”
Theo giảng viên môn tài chính, Nếu chủ đàu tư chưa góp đủ vốn điều lệ theo thời gian đã cam kết thì được ghi nhận là nợ phải thu, nhưng giảng viên môn kế toán lại nói :không được phép ghi đủ vốn điều lệ và nợ phải thu phần vốn góp chưa đủ, chỉ được ghi vốn góp theo số thực tế góp”. Vậy hiểu như thế nào cho đúng?
Trả lời: Theo Chế độ kế toán ban hành tại Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/03/2006 của Bộ Tài chính thì chỉ ghi tăng nguồn vốn kinh doanh (có 411) khi thực nhận vốn góp của các nhà đầu tư. Nếu nhà đầu tư chưa góp vốn điều lệ theo cam kết thì không được ghi tăng nguồn vốn kinh doanh và ghi nợ phải thu. Hạch toán như trên mới phản ánh đúng tình hình tài sản và nguồn vốn của đơn vị. Khi đơn vị chủ đầu tư tổ chức đấu thầu, thì phải xác định năng lực tài chính của các nhà thầu, khi xác định năng lực tài chính của các nhà thầu thì chỉ xác định trên cơ sở nguồn vốn kinh doanh thực nhận của các nhà đầu tư. Khi phân tích hoạt động kinh tế phải dựa trên nguồn vốn kinh doanh đã nhận vốn góp của các nhà đầu tư.
Giảng viên các môn tài chính và kế toán phải theo Chế độ kế toán hiện hành của Nhà nước, có giảng viên chưa nắm bắt được các Chế độ của Nhà nước mới ban hành vẫn giảng theo Chế độ cũ là không phù hợp.
Trong Luật doanh nghiệp năm 2005, Điều 39 có qui định: “Trường hợp có thành viên không góp đủ vốn đúng hạn số vốn đã cam kết thì số vốn chưa góp được coi là nợ của thành viên đó đối với công ty; Thành viên đó phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại phát sinh do không góp đủ và đúng hạn số vốn đã cam kết” (Điều 131 cũng qui định tương tự). Tuy nhiên, theo Chế độ kế toán doanh nghiệp trước đây (QĐ 1141) cũng như Chế độ kế toán mới ban hành theo Quyết định 15/2006/QĐ-BTC thì vốn góp của các chủ sở hữu doanh nghiệp được ghi nhận theo số vốn thực tế góp.Do đó các doanh nghiệp phải thực hiện ghi nhận vốn góp theo qui định của Chế độ kế toán doanh nghiệp cho đến khi có hướng dẫn khác