Mỗi ngày một bài thơ

  • Thread starter hongminh
  • Ngày gửi
C

coralmoonlight

Guest
21/3/04
36
0
0
Sao ai làm thơ cũng hay
Em ngồi nghĩ mãi chẳng ra câu nào
Cho em hỏi một chút nào
Làm thơ củ chuối có ai cười không?
 
Khóa học Quản trị dòng tiền
H

hongminh

Guest
11/2/04
51
0
0
113
Hà Nội
www.mylinh.info
Nếu một ngày anh chẳng còn em
-Lê Chí -

Sẽ khổ sở vô cùng, nếu chẳng có em
Ðường phố trở nên vắng vẻ
Em yêu quý, sao em "ác" thế
Anh biết tìm nụ cười ở đâu?
Dẫu một lời chưa nói với nhau
Mà ngọn gió vô tình nghe hết
Có lẽ nào lại chết
Hạt tình yêu gieo giữa trái tim mình!
Có lẽ nào...
Anh thức với bình minh
Anh thức với từng ngày trăn trở
Những hoa tím xương rồng vừa nở
Con đường đá nhỏ
Chông chênh
Năm tháng vui buồn có thể rồi quên
Nhưng đôi mắt thì anh vẫn nhớ
Bàn chân bước thì anh vẫn nhớ
(mà nhớ làm chi)
Anh bỗng biết "giận hờn"
Ðường phố buổi chiều lất phất mưa trơn
Ðường phố buổi chiều hửng nắng
Người tấp nập... mà sao xa vắng
Anh ngó bâng quơ, em biết nơi nào?
Anh ngó bâng quơ giữa phố, nôn nao
Có ai biết nỗi cồn cào ghê gớm
Biết rồi mặt trời có còn mọc sớm
Nếu một ngày anh chẳng còn em!
 
cam_to_80

cam_to_80

Nghỉ mất sức !
31/3/04
588
7
18
43
Hà đông
:f_o

Người con gái hôm nay mặc quần đỏ
vì hôm qua đã mặc chiếc quần đen
đen và đỏ là hai màu rồi đó
cũng như đời, đường hai nẻo xuống lên

Người con gái hôm nay mặc quần trắng
vì hôm qua đã mặc chiếc quần hồng
hồng và trắng là hai màu bẽn lẽn
cũng như núi và rừng đều rất mực chênh vênh

Người con gái hôm nay mặc quần tím
vì hôm qua đã mặc chiếc quần vàng
vàng và tím là hai màu mỉm miệng
mím môi cười và chúm chím nhe răng

Người con gái hôm nay mặc quần rách
vì hôm qua đã mặc chiếc quần lành
lành và rách đều vô cùng trong sạch
bởi vì lành là rách sáng long lanh

Người con gái hôm nay mặc quần ngố
Vì hôm qua đã mặc chiếc quần dài
Ngố và dài đều vô cùng thoáng mát
Dẫu chỉ sờn và màu sắc phôi phai

Người con gái hôm nay mặc quần tất
Vì hôm qua đã mặc chiếc quần đùi
Tất hay đùi đều mặc chung với váy
Cũng như buồn tiếp nối niềm vui

Người con gái bên ngoài mặc quần cứng
Vì bên trong đã mặc chiếc quần mềm
Cứng và mềm đều vô cùng cần thiết
Mềm ban ngày và cứng suốt ban đêm.

Người con gái hôm nay mặc quần rộng
Vì hôm qua đã mặc chiếc quần căng
Rộng và căng đều vô cùng sung sướng
Căng một lần và rộng mãi trăm năm



:il
:wall
 
Hongtien

Hongtien

Trung cấp
5/2/04
109
5
18
Thành phố Hồ Chí Minh
xem xong mễn bình loại
 
cam_to_80

cam_to_80

Nghỉ mất sức !
31/3/04
588
7
18
43
Hà đông
+ nực cười châu chấu đá xe
chàng kia ốm nhách hăm he nhỏ ù
ko ngờ nhỏ thở cái phù
chàng bay xuống đất sưng vù cái mông
 
cam_to_80

cam_to_80

Nghỉ mất sức !
31/3/04
588
7
18
43
Hà đông
Người ta khổ vì trót yêu đỏng đảnh
Dầm trời mưa ôm chiếc áo co ro
Đưa cho em, em lại nói hững hờ:
“Sao không mặc vào, hả đồ ngốc!?”

Người ta khổ vì hay lóc cóc
Cứ đeo đuổi một “tóc đuôi gà”
Người đi đâu ta cũng chẳng xa
Em ngúng nguẩy: “sao như mật thám?”

Người ta khổ vì lòng không dám
Em bảo “về đi” không lẽ trái lời
Lúc chực bước thấy em ấm ức
“Bỏ người ta một mình, trời ơi…?!”

Người ta khổ vì sống chơi vơi
Đời hoang vắng, ta-thuyền không bến đỗ
Tìm nơi nao cho mình một chỗ
Neo đậu trong tim người tri âm…

Người ta khổ vì sống âm thầm
Lòng giá lạnh khi tình tan vỡ
Yêu thương ngày xưa biến thành giận dữ
Hận tình đời đổi trắng thay đen

Người ta khổ vì tình cảm đan xen
Lẫn lộn “người nay” và “người xưa” ấy
“Người nay” nói cười ta bỗng thấy
Dáng “người xưa” thoáng hiện trong tim

Người ta khổ vì mãi kiếm tìm
Bể đời mênh mông đâu người tri kỷ
Không tinh tế nên không hiểu ý
Sự chân thành trong lời nói vu vơ

Người ta khổ vì sự hững hờ
Không trân trọng những gì yêu thương nhất
Lòng luôn nghĩ đó là vụn vặt
Khi nhận ra, người đã xa xôi…

Người ta khổ vì hi sinh “cái tôi”
Cho họ đẹp duyên, cho mình hiu quạnh
Người ta ấm còn ta đơn lạnh
Lòng nhủ lòng: “ta-quân sư thành công”

Người ta khổ vì quá nóng lòng
“Yêu hay không” thì nói mau ra nhá
“Ít thời gian nên cần vội vã…”
Em dỗi hờn: “đây không vi tính đâu…”

Người ta khổ vì mơ ước đẩu đâu
Tạm biệt người yêu lập nghiệp phương xa đó
Mảnh tình riêng thôi đành dang dở
Khăn gói, rong buồm xuôi vạn lý trường chinh…

Người ta khổ vì ôm mãi bóng hình
Dù biết không thể níu những gì đã vỡ
Nhưng hỡi ơi, giống như cọng sen nhỏ
“Ngó ý” đứt lìa, lòng vẫn vương tơ.

Người ta khổ vì trót buông trôi
Phó thác mình mặc cuộc đời đưa đẩy
Người thật bên mình, ta ruồng rẫy
Cô đơn trong tiếng gió lao xao…

Người ta khổ vì mơ mộng hão
Cầu hẹp chen chân đâu chỉ riêng ta
Đến lưng chừng đành vội quay ra
Không dũng cảm, thôi, ngậm ngùi nhìn lại.

Người ta khổ vì không dứt khoát
Vội tìm người thứ ba làm bức bình phong
Để quên đi kỷ niệm trong lòng
Rồi ân hận:ta-người tàn nhẫn.

Người ta khổ bởi vì nhút nhát
Em lại tựa như một hacker
Khủng bố người ta bằng E-mail ù mờ
Rồi quay ngoắt không một lời từ tạ…

Người ta khổ bởi vì nghich cảnh
Người Phương Đông, kẻ ở phương Tây
Dù tình còn mãi trong tim này
Người bên ấy vẫn không hề thấu hiểu

Người ta khổ vì ngỡ mình đang sống
Trong mối tình dĩ vãng xa xưa
Rồi thảng thốt thấy ta ngù ngờ
Bởi thời gian có bao giờ quay lại

Người ta khổ bởi vì trót dại
Vớt vát tình yêu làm kẻ thứ ba
Rồi cam lòng lặng lẽ lui xa
Chợt nhận thấy có duyên không phận

Người ta khổ bởi giàu lòng thông cảm
Anh và em hai chí hướng trái nhau
Phút biệt ly dù tâm khảm đớn đau
Vẫn cầu chúc em luôn Hạnh Phúc.

Người ta khổ vì thông minh mẫn cảm
Đọc văn ai lại nghĩ thành ta
Từng câu văn bóng gió sâu xa
Như dao sắc khía vào tâm khảm…

Người ta khổ vì không can đảm
Không dám tin cảm nhận trong tim
Rồi loay hoay tính toán, kiếm tìm
Một với một là bao nhiêu nhỉ?


Cám ơn vì đã đọc xuống đến tận đây ! :chuoi
 
T

teppi

Sơ cấp
21/6/04
45
0
6
Truy cập trang
Con chuồn chuồn


Chỉ là một chấm đỏ
Thoắt đậu rồi thoắt bay
Mà khiến cánh hoa lay
Run rẩy rơi theo gió.

Cái cánh hoa rất nhỏ
Cái cánh hoa rất xinh
Bởi chuồn chuồn vô tình
Nên dáng hoa tim vỡ.

Chuyện chúng mình một thuở
Anh có còn nhớ không?
Có nhớ những cánh chuồn
Của ngày xa xưa ấy..

Nhà bên này bên nớ
Sát nhau dưới chân đồi
Mảnh vườn giữa hai nhà
Trồng toàn hoa tim vỡ.

Sang xuân mùa hoa nở
Rợp bóng cánh chuồn chuồn
Không hiểu từ đâu tới
Ðậu đầy những giàn hoa

Cậu bé vừa mười ba
Hay đùa cô hàng xóm
Chọc cho người ta khóc
Mới bắt chuồn chuồn cho

Rồi xuân hết hè sang
Chuồn chuồn bay đi mất
Chỉ còn hoa với cỏ
Bùi ngùi đứng nhìn nhau

Cứ thế một mùa qua
Ba mùa rồi lại bốn
Cái tuổi thơ nhỏ bé
Đã lớn thành tình yêu


Là nụ hoa mới khai
Là chồi non mới nhú
Một mùa xuân vừa chớm
Thành mối tình đầu tiên

Cuộc sống chẳng bình yên
Mưa giông về một sáng
Chuồn chuồn bay tan tác
Xơ xác cả vườn hoa


Trời đất rộng bao la
Sao chỉ mưa nơi ấy
Sao chỉ gây oan nghiệt
Cho một mình em thôi

Chẳng còn lối vườn xưa
Tất cả giờ đã hết
Mối tình đầu dang dở
Anh đã về mênh mông

Mảnh vườn xưa trống không
Chẳng còn chuồn chuồn nữa
Mà loài hoa tim vỡ
Cũng chết tự bao giờ

Em về ôm nỗi nhớ
Con chuồn chuồn ngày xưa
Chuyện chúng mình một thuở
Anh còn nhớ gì không?
 
T

teppi

Sơ cấp
21/6/04
45
0
6
Truy cập trang
HOA MƯỚP
Giàn mướp ngoài sân trước
Hoa trổ dọc bờ tường
Một thứ hoa không hương
Mà bướm ong vẫn tới

Hoa mướp ngời trong nắng
Rực rỡ một sắc vàng
Như ngôi sao năm cánh
Lấp lánh giữa trời xanh ....

Ngày đó anh quen em
Là mùa hoa mướp trổ
Giậu mồng tơi một thưở
Lại là giàn mướp xanh

Những điều quá mong manh
Hai đứa nào dám nói
Anh chỉ cười bối rối
Em chỉ biết lặng im

Mà nhịp đập con tim
Làm sao thôi thổn thức
Hái một bông mướp đắng
Lặng lẽ đặt vào tay

Và người ấy quay đi
Vẫn điều gì chưa nói
Giữ riêng mình một cõi
Rồi mãi mãi lặng im...

Chưa có dịp về thăm
Nhà xưa và vườn cũ
Nhưng em nghe họ nói
Giàn mướp vẫn còn xanh

Chỉ có người trong tranh
Người bỏ đi biền biệt
Vườn xưa giờ quạnh lắm
Hoa rụng một bàn tay ....

Cho đến tận ngày nay
Vẫn trách người khi ấy
Sao người nỡ không nói
Để day dứt cho nhau

Biết chẳng có ngày sau
Biết chẳng thể gặp lại
Và cho dầu như thế
Giàn mướp có còn xanh?

*************************

Đêm ngồi nghĩ lan man
Nhìn bầu trời sao sáng
Lại nhớ về giàn muớp
Hoa lấp lánh như sao
ST
 
cam_to_80

cam_to_80

Nghỉ mất sức !
31/3/04
588
7
18
43
Hà đông
Yêu nhau cởi áo trao nhau
Về nhà mẹ hỏi qua cầu gió bay
Ai bảo mẹ may áo rộng tay
Con quên cài cúc gió bay mất rồi !
 
nedved

nedved

Guest
14/7/04
687
2
0
Xa xa nương dâu
ĐÁNH ĐU

Bốn cột khen ai khéo khéo trồng !
Người th́ lên đánh kẻ ngồi trông
Trai du gối hạc khom khom cật
Gái uốn lưng ong ngửa ngửa lựng
Bốn mảnh quần hồng bay phấp phới
Hai hàng chân ngọc duỗi song song.
Chơi xuân đă biết xuân chăng tá ?
Cọc nhổ đi rồi lỗ bỏ không.

....

post lên thôi Cam to
 
nedved

nedved

Guest
14/7/04
687
2
0
Xa xa nương dâu
Lấy Chồng Chung

Kẻ đắp chăn bông kẻ lạnh lùng,
Chém cha cái kiếp lấy chồng chung.
Năm thì́ mười họa hay chăng chớ,
Một tháng đôi lần có cũng không.
Cố đấm ăn xôi, xôi lại hẩm,
Cầm bằng làm mướn, mướn không công.
Thân này ví biết đường này nhỉ,
Thà trước thôi đành ở vậy xong.
 
cam_to_80

cam_to_80

Nghỉ mất sức !
31/3/04
588
7
18
43
Hà đông
Vịnh nồi áp suất !
Trắng trắng đen đen lủm lùm lùm
Cũng đai cũng ốc cũng tùm lum
Thịt gân nhét phứa vô trong đó
Một lúc lôi ra nhũn nhùn nhùn.

ơ nhưng thời HXH có nồi áp suất chưa nhỉ :wall
 
nedved

nedved

Guest
14/7/04
687
2
0
Xa xa nương dâu
Thân Phận Đàn Bà

Hỡi chị em ơi có biết không ?
Một bên con khóc một bên chồng.
Bố cu lỏm ngỏm ḅò trên bụng,
Thằng bé hu hơ khóc dưới hông.
Tất cả những là thu với vén,
Vội vàng nào những bống cùng bông.
Chồng con cái nợ là như thế,
Hỡi chị em ơi có biết không ?

he he
 
cam_to_80

cam_to_80

Nghỉ mất sức !
31/3/04
588
7
18
43
Hà đông
Em thấy thơ của bà này đi trước thời đại phải hàng chục năm cũng nên, thơ tả rất thực... thực đến rất :chuoi
Em gọi nó là thơ Hồi Xuân Hương nhé !

Vịnh ống bô
Trông kia thuồn thuột cái ống bô
Cái thì ươn ướt loại thì khô
Của pháp vừa đen lại vừa ngắn
Chính nhật vừa dài lại vừa to
Vết hàn chạy dọc theo phía dưới
Máy yếu thì hơi cũng phì phò


Hình như sau khi đi Du học ở mấy nước Châu âu về nên bà viết được bài này thì phải !
 
C

CNN

Cao cấp
14/3/03
506
2
0
ĐH KTQD
Ôi trời ơi, nữ sĩ CNN rất thích sao lại bị lạc lõng ở đây với toàn những dung tục thế này.
 
cam_to_80

cam_to_80

Nghỉ mất sức !
31/3/04
588
7
18
43
Hà đông
Thơ của con mẹ này rất bạo là đằng khác ! đúng là gái hà nội thảo nào bây giờ lắm hậu bối. Có lẽ sống trong cái thời loạn lạc đâm ra cũng bất mãn, em nhớ hồi học phổ thông được bà Bác dạy văn phân tích cho vài mà em cứ ngồi cười mỉm thế là bị ăn chửi can tội suy nghĩ khôn trước tuổi ( có lẽ là do phát triển không đều ). :wall
bác nào có bài Vịnh quạt giấy thì Post cho em cái !
 
C

CNN

Cao cấp
14/3/03
506
2
0
ĐH KTQD
Hồ Xuân Hương – Bà Chúa Thơ Nôm
- Xuân Diệu -

Thơ Hồ Xuân Hương là thứ thơ không chịu ở trong cái khuôn khổ thông thường, một thứ thơ muốn lặn thật sâu vào sự vật, vào những đáy rất kín thẳm của tâm tư, những đáy kín thẳm ấy không phải là lạc lõng, cô đơn, cá nhân, chủ nghĩa, mà trái lại, được hàng vạn người đồng tình, thông cảm. Thơ Xuân Hương không cầu an, người nghiên cứu thơ Xuân Hương cũng không thể cầu an.
Những bài thơ của Xuân Hương để lại, chúng ta hiện nay cần phải đọc với một trí phán đoán, cần phải thông cảm và hiểu cái nội tâm thơ Xuân Hương, muốn vậy, cần phải đặt thơ Xuân Hương vào hoàn cảnh lịch sử, hoàn cảnh xã hội xưa, trong đó thơ Xuân Hương đã sản sinh ra. Ta phải lấy cái nghĩa phản kháng bao trùm cả thơ ấy. Ví dụ, hãy thử lấy một bài thơ như bài "Quán Khánh" với những câu:
Đứng chéo trông theo cảnh hắt heo
Đường đi thiên thẹo quán cheo leo…
Bài thơ này chỉ có thể làm trong thời đại cũ, một thời đại cuối vua Lê chúa Trịnh, tất cả mọi cái, từ vua chúa đến quan lại, sư mô … đều “lộn lèo”cả rồi! Vì xã hội đã lộn tùng phèo như vậy, nên Xuân Hương mới “đứng chéo trông theo cảnh hắt heo” chứ không chịu đứng thẳng hai chân một cách trang nghiêm. Theo tôi nghĩ, trước đây là đứng tréo, tréo hai chân lại - chữ tréo sinh ra chữ trẹo - trẹo chân phải sang bên trái, chân trái sang bên phải, đứng một cách xách mé, sẵn sàng trêu chọc, thách thức, tuy nhiên, chữ chéo cũng có nghĩa tức nghiêng lệch, đứng một bên chứ không đứng vào giữa, đứng tréo chân có nghĩa đậm đà hơn là đứng chéo lệch, nhưng ở Bắc Bộ hay viết lẫn (và đọc tréo ra chéo). Xuân Hương mới làm một bài thơ với toàn những nét khập khiễng cong quẹo (Xỏ kẽ kèo tre đốt khẳng kheo) và kết bài thơ bằng một con diều ở trên trời nó cũng “lộn lèo”! Đó là sự chế giễu, một cái ứa gan của Xuân Hương với xã hội cũ.
Nói chung, chúng ta cần trân trọng, cần tránh rơi vào cái chủ nghĩa của chúng ta hiện nay, và cố gắng phát huy gia tài văn học và tinh thần của ông cha để lại, một gia tài cha ông ta phải nhen nhúm dựng xây và bảo vệ rất gian khổ, trải bao lận đận, chìm nổi, mất mát, mới đến chúng ta ngày nay. Đối với thơ Xuân Hương, hay thơ Nguyễn Trãi, Nguyễn Du, Đoàn Thị Điểm v.v… cũng vậy.
1. Thời con gái đi học chữ Nho:
Các sách kể lại rằng khi cha nàng mất, nàng được mẹ nuôi cho ăn học. Đi học, hay có những chuyện tinh nghịch không thể tránh được giữa học trò, giữa hai thứ học trò con gái, con trai. Thời này, người ta truyền lại rằng một hôm Xuân Hương trượt chân ngã giữa sân, bọn học trò con trai cười rộ chế giễu, Xuân Hương ứng khẩu đọc ngay chữa thẹn:
Giơ tay với thử trời cao thấp
Xoạc cẳng đo xem đất vắn dài
(Nhưng lối thơ khẩu khí nói theo lối “to tát” này ta không thường thấy ở thơ Xuân Hương, đây có thể chỉ là một giả thuyết thôi).
Bài thơ "Vịnh giếng" ta có thể tin là nàng làm ở thời này:
Ngõ ngay thăm thẳm tới nhà ông
Giếng tốt thanh thơi, giếng lạ lùng
Cầu trắng phau phau đôi ván ghép
Nước trong leo lẻo một dòng thông
Cỏ gà lún phún leo quanh mép
Cá diếc le te tách giữa dòng.
Giếng ấy thanh tân ai đã biết
Đố ai dám thả nạ dòng dòng?
Trong bài, tài thơ đã rất cao, không non tay chút nào hết, nhưng tình thơ, tứ thơ còn ôm ấp một cái gì non tơ, mới mẻ, từ chiếc cầu trắng đến dòng nước trong đều “thảnh thơi”, cỏ gà không phải là mọc cao, cá diếc không phải là quẫy mạnh, cái giếng rất thanh và tân. Tuy không có gì làm bằng chứng cả, nhưng ta sẵn sàng tin những ngườI bảo rằng bài này là lúc Xuân Hương còn đi học, đây là “thời con gái” hay “lúa con gái”.
2. Thời Tổng Cóc:
Có thuyết bảo rằng, Xuân Hương lần đầu tiên lấy chồng, lại bị ép uổng lấy một người tổng già góa vợ, tục gọi Tổng Cóc (lại có thuyết bảo lần đầu Xuân Hương lấy ông phủ Vĩnh Tường). ThờI Tổng Cóc không có gì là vui, vì khi ông Tổng Cóc chết đi, Xuân Hương có một cái thở dài thoát nợ, như ngực vừa cất được một cái gì đè nén:
Chàng Cóc ơi! Chàng Cóc ôi!
Thiếp bén duyên chàng có thế thôi!
Nòng nọc đứt đuôi từ đây nhé.
Nghìn vàng khôn chuộc dấu bôi vôi!
Xuân Hương đã khổ lắm với người này, thì mới lấy cái tên “Cóc” ra mà đay nghiến. Nòng nọc đứt đuôi, Xuân Hương bảo Tổng Cóc chết hẳn đi, chết không phản hồi, Xuân Hương muốn chôn Tổng Cóc hai lần, và bôi vôi vào, đánh dấu vào, thật là đào sâu chôn chặt.
3. Thời ông phủ Vĩnh Tường:
Một người chồng nữa của Xuân Hương là ông thủ khoa làm đến quan tri phủ Vĩnh Tường (thuộc Vĩnh Yên), lấy nàng làm vợ lẽ. Xuân Hương nào có cái hạnh phúc tuy ngắn ngủi nhưng cũng dạt dào của bà Đoàn Thị Điểm, ngoài ba mươi tuổi lấy làm vợ kế của danh sĩ Nguyễn Kiều, hai vợ chồng rất tương đắc, rất quí nhau (1). Xuân Hương mặc dầu có một ông chồng hay chữ cũng rất khổ:
Kẻ đắp chăn bông, kẻ lạnh lùng
Chém cha cái kiếp lấy chồng chung!
Đến nỗi phải hạ một câu:
Thà trước thôi đành ở vậy xong!
Thì cuộc tình duyên với ông thủ khoa thật cũng chẳng có gì vui sướng, và cũng chỉ được ít lâu thì chồng mất. Lần này Xuân Hương không khóc cộc lốc như đối với Tổng Cóc là một kẻ cường hào dốt chữ, mà nàng khóc với bao suy nghĩ, một tiếng khóc nấc lại hai lần “Trăm năm ông phủ Vĩnh Tường ôi!”. Nhưng bài thơ chững chạc, đĩnh đạc quá:
Trăm năm ông phủ Vĩnh Tường ôi,
Cái nợ ba sinh đã trả rồi,
Chôn chặt văn chương ba thước đất,
Tung hê hồ thỉ bốn phương trời.
Cán cân tạo hóa rơi đâu mất,
Miệng túi càn khôn khép lại rồi
Hăm bảy tháng trờI đà mấy chốc,
Trăm năm ông phủ Vĩnh Tường ôi!
Những là “cán cân tạo hóa”, ”miệng túi càn khôn”, thơ Xuân Hương thường không hay dùng nhiều chữ như vậy. Cái tính cách “ông phủ” của người mất rõ quá, người thật yêu đương của mình chết, mình chẳng còn ruột gan đâu mà nói đến “cái nợ ba sinh đã trả rồi”. Bài thơ có tiếc thương, nhưng không rõ là yếu mềm, trái lại bài thơ nói về “lấy lẽ” thì rõ thực là tức tưởi, đớn đau. Hai đời chồng của Hồ Xuân Hương, mỗi lần một lần nông nổi như vậy.
4. Thời Chiêu Hổ:
Các sách có chép lại những giai thoại giữa Xuân Hương và Chiêu Hổ, nhưng vẫn không rõ: hai người làm “bạn thân” xướng họa với nhau vào đoạn đời nào của Xuân Hương? Lúc Xuân Hương đã góa hai lần rồi? Hay là giữa hai lần góa? Chiêu Hổ thọ 71 tuổi, sống từ triều Lê Cảnh Hưng đến triều Nguyễn Minh Mạng, tác giả Vũ trung tùy bút, là một danh sĩ rất tài giỏi. Theo ông Văn Tân (2), thì Chiêu Hổ kém Xuân Hương “chừng trên dưới mười tuổi gì đó”, nhưng trên thực tế của những bài thơ xướng họa với nhau, thì hai người cùng là rất trẻ, rất bằng vai; nếu chẳng bằng vai thì khó mà xướng họa như vậy. Đây là một đoạn rất lý thú của đời Xuân Hương. Chiêu Hổ và Xuân Hương bình đẳng lạ lùng, Xuân Hương không cho mình là “phận đàn bà” đào tơ liễu yếu, chịu thua sút phận đàn ông như tư tưởng thông thường thời ấy. Xuân Hương đối chọi nhau từng chữ với Chiêu Hổ, đua ganh nhau từng vần thơ đã đành, mà ở cái giọng đùa giễu trong các bài thơ, ta thấy Xuân Hương là một gái bản lĩnh nhìn thẳng mặt đàn ông.
Người ta kể rằng: có lần Xuân Hương hỏi vay Chiêu Hổ năm quan tiền, Chiêu Hổ đã hẹn cho vay rồi, nhưng sau đó đưa có ba quan, Xuân Hương ngang nhiên gọi Chiêu Hổ là Cuội (nói dối như Cuội ngồi gốc cây đa):
… Bao giờ thong thả lên chơi nguyệt,
Nhớ hái cho xin nắm lá đa.
Chiêu Hổ cũng chẳng phải tay vừa, họa lại nguyên văn và đe Xuân Hương:
… Ừ rồi thong thả lên chơi nguyệt,
Cho cả cành đa lẫn củ đa.
Nếu Chiêu Hổ mà còn ngại ngần thì Xuân Hương mỉa mai cho:
Những bấy lâu nay luống nhắn nhe
Nhắn nhe toan những sự gùn ghè
Gùn ghè nhưng vẫn còn chưa dám
Chưa dám cho nên phải rụt rè
Nhưng nếu Chiêu Hổ mà dám, thì Xuân Hương lại tự xưng bằng “chị” và lấy ngay cái tên “Hổ” ra mà liên tưởng đến cái “hang hùm”:
Anh đồ tỉnh? Anh đồ say?
Sao anh ghẹo nguyệt giữa ban ngày?
Này này chị bảo cho mà biết:
Chốn ấy hang hùm chớ mó tay!
Xuân Hương bản lĩnh như vậy, Chiêu Hổ có một tâm tính cũng xứng với tâm tính Xuân Hương, Chiêu Hổ cũng rất “nôm”, rất thực. Chiêu Hổ thật là anh học trò Việt Nam thời xưa, được xếp sau nhất quỉ nhì ma, hơn thế nữa kia, ma cũng sợ, quỉ cũng kinh. Thơ họa của Chiêu Hổ phản công rất hăng, rất liều. Hăm dọa, cương quyết:
Hỡi hỡi cô bay tớ bảo nhe
Bảo nhe không được gậy ông ghè!
Ông ghè không được, ông ghè mãi
Ghè mãi rồi lâu cũng phải rè.
Nhanh trí khôn, hợp pháp hóa cái liều lĩnh của mình, và còn dấn lên hùng hổ:
Này ông tỉnh! Này ông say!
Này ông ghẹo nguyệt giữa ban ngày!
Hang hùm ví bằng không ai mó,
Sao có hùm con bỗng trốc tay?
Chúng ta không chê Chiêu Hổ ăn nói lối “dùi đục”, mà lại lý thú thấy đôi bạn thơ, đôi bạn lứa Xuân Hương – Chiêu Hổ như câu đối hợp nhau, chắc ai cũng thấy rằng hễ có Xuân Hương thì có Chiêu Hổ, nhớ đến Chiêu Hổ là nhớ đến Xuân Hương. Ta nghĩ giá hai người thành đôi lứa! Nhưng “tuy vậy, nàng cũng không lấy được Chiêu Hổ” (3). Ta lấy làm lạ hơn nữa, là theo tục truyền, thì Xuân Hương ra cho Chiêu Hổ một câu đối, khi ông này thi đậu được bổ làm quan:
Mặc áo GIÁP, dảI cài chữ ĐINH, MẬU
KỶ CANH khoe mình rằng QUÍ
[* Lấy những chữ trong thập can (Giáp, Ất, Bính, Đinh, Mậu, Kỷ, Canh, Tân, Nhâm, Quí). Ý muốn chế giễu Chiêu Hổ, vừa thi đỗ mặc áo đẹp của tân khoa ra vẻ ta đây.]
Đó là một câu chào mừng cho Chiêu Hổ, chỉ pha một chút đùa kích nhẹ nhàng. Thế mà Chiêu Hổ đối ngay lại bằng một lời mắng nặng nề:
Làm đĩ CÀN, tai đeo hạt KHẢM, TỐN
LY ĐOÀI khéo nói rằng KHÔN
[* Lấy những chữ trong bát quái (Càn, Khảm, Cấn, Chấn, Tốn, Ly, Khôn, Đoài). Ý mắng Xuân Hương là con đĩ càn rỡ, lại còn tự phụ, khoe khéo, khoe khôn. Những chữ Mậu, Kỷ, Canh ở câu trên và Tốn, Ly, Đoài ở câu này là thêm vào để lấy âm thanh cho dễ đọc.]
Đây không phải chỉ là việc lấy chữ trong bát quái chọi với chữ trong thập can, quan Phạm Đình Hổ sao lại lên mặt với bạn thơ của mình như vậy? Sao vô lễ đến mức ấy? Phạm Đình Hổ nhận được thơ hỏi thăm của Xuân Hương, đã làm thơ đáp lại, trong đó có câu:
Này đã mần cha thằng Xích tử (*)
Rày thì đù mẹ cái hồng nhan (**)
(*) Xích tử : con đỏ, trỏ dân chúng
(**) Theo Lê Thước, thì hai câu này là của Nguyễn Công Trứ - thân hai câu này là vô nghĩa lý: tại sao đã được mần cha thằng xích tử, thì lại đù mẹ cái hồng nhan! Không thèm đù nữa, hay lại đù hơn bao giờ hết? Chẳng qua đây là đối chọi chữ chan chát cho thích.
Những chuyện tục truyền như thế này, rất có thể không phải là sự có thật (có ý kiến cho Chiêu Hổ chỉ là nhân vật trong giai thoại, không phải là Phạm Đình Hổ), nếu mà có thì như vậy thật đáng buồn biết chừng nào, Chiêu Hổ thì có vợ con, yên nhà yên cửa, tốt thân tốt thế, quan lớn sống lâu! Còn Xuân Hương thì lận đận, long đong, chưa bề nào! Hạ những lời đùa như thế giữa hai người tài tử ai đáng hơn ai?

(1) : Bà Đoàn Thị Điểm 37 tuổi mới lấy chồng, 44 tuổi thì mất
(2) : trong quyển Hồ Xuân Hương của Văn Tân
(3) : Theo Nam Thi Hợp Tuyển của Nguyễn Văn Ngọc
 
C

CNN

Cao cấp
14/3/03
506
2
0
ĐH KTQD
Đấy là người cũ đánh giá Hồ Xuân Hương thì như thế. Còn người thời nay...
Khi đọc thơ Hồ Xuân Hương, người ta thích thú, ngỡ ngàng bởi cái kiểu ăn nói rất là bạo mồm bạo miệng của nàng, có người nói nhờ cái kiểu ngang bướng như thế mà thơ nàng mới được yêu thích đến giờ. Nhưng dẫu sao, CNN vẫn cảm thấy như thế mới là một người con gái hoàn toàn. Cái kiểu chanh chua bạo miệng ấy người một cô nàng nhà quê cũng có thể nói, nhưng cái tình cảm, cái tình cảm tinh tế vi diệu trong thơ XH thì chẳng mấy ai có được...
 

Xem nhiều

Webketoan Zalo OA